İYİ HİSSET - BESLENME

İlaç kullanırken hangi yiyecek ve içecekleri tüketmemeliyiz?

İlaç kullanırken beraberinde tükettiklerimiz de çok önemli çünkü yiyip içtiklerimizin ilaçlar üzerinde birçok etkisi bulunuyor. Bu nedenle ilaçla gelen talimatları iyi okumak gerekiyor. Bazı yiyecekler ilacın etkilerini artırabilirken bazıları da onu etkisiz hale getirebilir ve her iki durum da tehlike yaratabilir. Diyetisyen Esra Akar. ilaç-besin etkileşimlerine örnekler verdi

İlaç kullanırken hangi yiyecek ve içecekleri tüketmemeliyiz?

Antihistamin ve antidepresan gibi bazı ilaçlar uyku haline neden olabilir ve alkol bu etkiyi artırabilir. O yüzden dikkatli olmakta fayda var.

Antibiyotik kullanırken alkol alınabilir mi?

Bazı istisnalar dışında, günümüzde birçok antibiyotik alkolden uzak durmayı gerektirmez. Alkol vücutta parçalandığında asetaldehit adı verilen toksik bir madde oluşturur ve vücut bu maddeyi atar. Ama bazı ilaçlar bu maddenin atılmasını zorlaştırıp birikmesine neden olabilir ve kızarma, yüksek tansiyon, kalp çarpıntısı ve kusma gibi semptomlara yol açabilir.

Alkol ile etkileşime giren ilaçların listesi çok geniştir, bu nedenle her zaman ilaç kutusundaki talimatları kontrol etmek veya ilaç reçete edildiğinde eczacıya veya doktora sormak en doğrusu olacaktır.


Lahana, brokoli, ıspanak, pazı, kale bitkisi gibi yeşil yapraklı sebzeler, kuru erik ve bazı bitkisel yağlar yüksek oranda K vitamini içeriyor. K vitamini ise kanın pıhtılaşmasını sağlıyor. Ancak kalbiniz için Varfarin (Coumadin) gibi pıhtılaşmayı önleyici, kan sulandırıcı ilaçlar kullanıyorsanız; bu yiyecekler ilacın etkisini azaltacağından dikkatli olmak gerek. Ancak yeşil sebzelerin diyetten tamamen çıkarılması tavsiye edilmiyor; sadece bir günde aşırı yüklenmeden kaçınmak gerekiyor.


Greyfurtun 100'den fazla ilaçla, bazıları tehlikeli dahi olabilecek şekilde etkileşime girdiği bilinir. Çünkü ilaçların etkisini birkaç kat artırdığı görülür ve bu durumda işler tehlikeli olmaya başlayabilir.

Bunun nedeni, greyfurttaki furanokumarin adı verilen kimyasal bileşiklerdir. İlaçlar kana karışmadan önce karaciğerin salgıladığı bazı enzimler tarafından parçalanır. Furanokumarinler ise bu enzimleri engeller. Bu da sadece bir greyfurt ya da bir bardak greyfurt suyunun, örneğin bazı kolesterol ilaçlarının etkisini 13 kat artırabilmesi demektir.

Greyfurt ile etkileşime giren ilaçlar arasında şunlar sayılabilir:

  • Bazı kolestorol düşürücü statinler (özellikle simvastatin içeren)
  • Bazı aritmi (kalp ritim bozukluğu) ilaçları
  • Bazı anti-psikotik (psikiyatrik hastalıkta kullanılan) ilaçlar
  • Organ nakli sonrası bağışıklık sistemini bastırmada kullanılan bazı ilaçlar
  • Bazı erektil disfonksiyon (sertleşme bozukluğu) ilaçları

Tiramin, tansiyonu düzenlemeye yardımcı olan bir amino asit ve vücudumuz normalde tiramini parçalama konusunda çok iyi. Ama MAOI (monoamin oksidaz inhibitörleri) adı verilen bazı depresyon ilaçları, vücuttaki tiramin seviyesinin artmasına ve tansiyon yükselmesine, hızlı kalp atışına, baş ağrısına, hatta felce neden olabiliyor. Doktorların en çok korktuğu ilaç etkileşimlerden biri de bu diyebiliriz.

Tiramin; balık ve et gibi salamura, küflenmiş, tütsülenmiş veya fermente edilmiş gıdalar, yıllanmış peynirler ve bazı alkollü içecekler dahil olmak üzere birçok yiyecekte bulunuyor.


Demir eksikliğine bağlı anemi (kansızlık) tedavisi için ilaç kullanırken bunlardan iki saat önce ve sonrasında çay, kahve, süt ve süt ürünlerinden kaçınmak gerekir. Bunlar, bağırsaklarda demir emilimini azaltır. Bu ilaçların emilimini artırmak için ise mümkünse aç karnına ve portakal suyu veya C vitamini takviyesiyle birlikte alınması tavsiye edilir.


Önceki ve Sonraki
Haberler
istanbul psikolog psikolog